برای اینکه بفهمیم یک والد تا چه حد میتواند دنیای درونی فرزندش را درک کند، روانشناسان به ابزارهای دقیقی نیاز دارند. کدگذاری کارکرد بازتابی والدین که توسط پژوهشگرانی همچون دکتر میشل اسلید توسعه یافته، دقیقاً همین مسیر را هموار میکند.
ابزار اصلی این ارزیابی، «مصاحبه تحولی والدین» (PDI) است؛ گفتوگویی ساختاریافته که در آن از پدر یا مادر خواسته میشود تا جزئیات ارتباط خود و چالشهای روزمره با فرزندشان را روایت کنند. تحلیل این پاسخها به درمانگران نشان میدهد که والد تا چه اندازه از «نقشه ذهنی» برای تحلیل رفتار کودک استفاده میکند.
اما بخش حیاتی این کدگذاری، شناسایی «حالتهای پیشا-ذهنیسازی» است؛ یعنی زمانهایی که والد به دلیل تروماها و زخمهای حلنشدهی گذشته، رفتارهای کودک را کاملاً اشتباه تفسیر میکند یا پشت واژههای دفاعی پنهان میشود.
این فرآیند پژوهشی و بالینی کمک میکند تا مکانیسم تغییر در درمانهای روانکاوی و مبتنی بر ذهنیسازی ارزیابی شود. وقتی میبینیم افزایش نمره کارکرد بازتابی در والد مستقیماً با بهبود دلبستگی ایمن در کودک رابطه دارد، متوجه میشویم که شناخت این ساختارهای ذهنی، کلید اصلی نجات روابط خانوادگی از تروماهای بیننسلی است.
فرض کنید مادری در جلسه مشاوره با عصبانیت از بیقراریهای کودک یکسالهاش گلایه میکند و میگوید او فقط میخواهد مرا اذیت کند. مشاور با استفاده از مصاحبه تحولی متوجه میشود که این تفسیر، ناشی از ترومای طردشدگی خود مادر در کودکیاش است؛ شناسایی این خطای ذهنی کمک میکند مادر به جای جنگ با کودک، به دلتنگی او پاسخ دهد.
بر اساس پژوهشهای دکتر میشل اسلید در واحد ChAPTRe انستیتو آنا فروید (۲۰۲۳)، کدگذاری PRF بر مبنای مصاحبه PDI به متخصصان بالینی اجازه میدهد تا بازنماییهای خطرناک و تحریفهای شناختی ناشی از ترومای رابطهای را شناسایی کرده و اثربخشی درمانهای مبتنی بر ذهنیسازی (MBT) را اندازهگیری کنند.
نکات مهم
- کدگذاری کارکرد بازتابی (PRF) ابزاری تخصصی برای سنجش میزان توانایی والد در درک دنیای درونی فرزند است.
- مصاحبه تحولی والدین (PDI) مرجع اصلی پژوهشگران برای تحلیل پاسخها و شناسایی کیفیت دلبستگی است.
